Jest najważniejszym kościołem rzymskokatolickim stolicy Zachodniego Pomorza
Wpisany przez Zbigniew Piotr Kotarba    wtorek, 03 grudnia 2019 11:09    PDF Drukuj Email

Bazylika Archikatedralna św. Jakuba Apostoła w Szczecinie to jeden z ciekawszych obiektów sakralnych w tej części kraju. Usytuowany w starej części tego portowego miasta jest drugim po bazylice w Licheniu pod względem wysokości kościołem w Polsce. Należy do klasycznych dzieł tzw. gotyku ceglanego.


W stolicy Zachodniego Pomorza, na Starym Mieście, znajduje się Bazylika Archikatedralna św. Jakuba Apostoła, która jest główną świątynią metropolii szczecińsko – kamieńskiej.
Pierwotnie najstarszy, drewniany kościół w Szczecinie wybudowano pod koniec XII wieku. W II połowie XIII wieku powstała z cegły trzynawowa gotycka bazylika. Kościół posiadał pięcioboczne prezbiterium, a na drugim krańcu korpusu nawowego powstały dwie wieże. Kilkanaście lat później dokonano częściowej przebudowy wschodniej części świątyni.
W I połowie XV wieku wykonano kolejna przebudowę, którą nadzorował wybitny architekt Henryk Brunsberg. W jej wyniku południowa ściana korpusu nawowego otrzymała bardzo dekoracyjny wygląd (który przetrwał do dnia dzisiejszego). W kolejnych latach świątynia była kilkakrotnie przebudowywana.
W 1534 kościół stał się świątynią protestancką na mocy decyzji sejmu trzebiatowskiego.

alt

Ostrzał artyleryjski podczas oblężenia miasta przez wojska brandenburskie w 1677 wywołał pożar kościoła. Zniszczeniu uległa wieża, sklepienia korpusu oraz spaliła się część gotyckiego wyposażenia katedry. Na przełomie XVII/XVIII w. odbudowano katedrę po pożarze oraz wyposażono jej wnętrze w nowe barokowe sprzęty (w 1711 powstał nowy, ogromny – sięgający niemal do sklepienia – ołtarz główny projektu Erharda Löfflera).
Pod koniec XIX w. rozpoczęła się generalna renowacja świątyni. W jej ramach powstał (1894) nowy, smukły hełm o wysokości 119 m wieńczący katedralną wieżę, kościół wyposażony został w instalację elektryczną i grzewczą. W trakcie prac doszło do katastrofy budowlanej – zawaleniu uległ dobudowywany hełm wieży.
W 1944 w wyniku bombardowania katedra uległa bardzo poważnemu uszkodzeniu (całkowicie zniszczony dach korpusu nawowego i hełm wieży oraz północna elewacja budowli). Ucierpiało bardzo również wyposażenie budowli.

alt


W latach 1947–1949 tymczasowo zabezpieczono kościół przed dalszą destrukcją – sklepieniem przykryto prezbiterium i wzniesiono ściany oddzielające go od praktycznie nieistniejącego korpusu nawowego..
Między 1972 a 1974 odbudowano katedrę. Do podjęcia decyzji o odbudowie przyczyniło się zwłaszcza przekazanie świątyni na własność kościołowi katolickiemu oraz decyzja papieża Pawła VI o powołaniu w dniu 28.06.1972 diecezji szczecińsko – kamieńskiej. Autorami projektu odbudowy zostali szczecińscy architekci: Stanisław Latour i Adam Szymski. Projekt zakładał odbudowę świątyni w jej historycznym kształcie, z wyjątkiem północnej elewacji, której nadano nowoczesną formę. Z powodu poważnego naruszenia murów wieży, nie zdecydowano się na odbudowę wieńczącej je hełmu.
W 1983 papież Jan Paweł II podniósł kościół do rangi bazyliki mniejszej.

alt


W 2007 rozpoczęła się przebudowa zwieńczenia wieży w celu przywrócenia jej dawnej sylwetki. 12 stycznia 2008 na wieży postawiono strzelisty hełm, w którym znalazły się punkty widokowe. Po odbudowie wieży, katedra mierzy 110,18 m i jest drugą co do wysokości świątynią w Polsce (po bazylice w Licheniu).
W świątyni obok ciekawego prezbiterium znajduje się kilka kaplic (m.in. Armii Krajowej, Chrzcielna, św. Maksymiliana Kolbe, św. Wojciecha, Matki Boskiej Częstochowskiej, Akademicka, św. Judy Tadeusza czy Szewców. Na ścianach Katedry zgromadzono kilka epitafiów pochodzących z terenu Pomorza Zachodniego.

alt


Poprawiony ( poniedziałek, 30 grudnia 2019 10:03 )