Uzdrowisko na pograniczu
Wpisany przez Zbigniew Piotr Kotarba    wtorek, 26 września 2017 17:48    PDF Drukuj Email

altLecznicze wody mineralne, swoisty mikroklimat a nade wszystkim czyste powietrze i piękny krajobraz to atuty położonej w Beskidzie Niskim, na pograniczu polsko – słowackim, Wysowej – Zdroju. To miejscowość, którą warto odwiedzić we wszystkich porach roku. Najpiękniejsza jest jednak jesień.
Wysowa – Zdrój to wieś uzdrowiskowa położona w obszarze administracyjnym gminy Uście Gorlickie, w dolinie rzeki Ropy i potoków będących jej dopływami (w tym Szumniaka, Medwidka i Ripki).


Historia tego małego lecz niezwykle malowniczego kurortu sięga przełomu XIV i XV wieku. Ustanowiona na prawie magdeburskim miejscowość na przestrzeni dziejów należała do wielu znamienitych rodów: Gładyszów, Zborowskich, Tarłów czy wreszcie Lanckorońskich. To właśnie Maciej Lanckoroński – jak pisze słynny geograf i heraldyk hrabia Ewaryst Kuropatnicki w swoim dziele o Galicji i tamtejszych uzdrowiskach – „kąpieli w wodach mineralnych i  swą czerstwość zdrowia im przypisuje”.

alt

Początek XIX wieku to powolny rozwój Wysowej jako jednego z beskidzkich uzdrowisk. Powstaje skromna infrastruktura nastawiona na przyjmowanie nielicznej grupy kuracjuszy (dla przykładu w 1828 roku przebywało ich około 150 w roku). Dalszą rozbudowę uzdrowiska hamowały jednak sprawy własnościowe, które ustały dopiero w 1858 roku.
Krótko potem nastąpił szybszy rozwój zdrojowiska w Wysowej, na co wpływ miało kilka czynników. Obok uregulowania spraw własnościowych i wybudowania nitki kolei transwersalnej ze stacjami w Grybowie i zagórzanach koło Gorlic, badania miejscowych wód mineralnych i szersze upowszechnienie ich właściwości leczniczych.
Ale bolączką była istniejąca i przede wszystkim niedostateczna baza noclegowa w postaci dwóch hoteli i kilku willi.

alt

Zakład zdrojowy istniał w Wysowej już w latach 70. XIX wieku, a swój szczyt rozwoju osiągnął ok. 1890 roku, gdy miejscowość odwiedzało około dwa tysiące kuracjuszy rocznie.
Dalszy rozwój przyhamował wybuch I wojny światowej, szczególnie wydarzenia związane z przeprowadzoną w 1915 roku przez wojska niemieckie i monarchii austro – węgierskiej Operacją Gorlicką.

alt

W dwudziestoleciu międzywojennym uzdrowisko powoli odbudowywano po zniszczeniach wojennych. W tym okresie wzniesiono łazienki mineralne, Pijalnię Wód Mineralnych i na większą skalę rozpoczęto butelkowanie wody mineralnej pozyskiwanej z kilku źródeł.
Współcześnie Wysowa – Zdrój to zadbane i pięknie położone uzdrowisko. Otaczają go masywy Gór Hańczowskich stanowiących najwyższą, południowo– zachodnią część Beskidu Niskiego. Ulubionym miejscem spacerów kuracjuszy i licznie goszczących tu wczasowiczów jest pięknie utrzymany Park Zdrojowy, w którym obok nowoczesnego, wybudowanego z unijnego projektu amfiteatru, Parku Wodnego znajduje się zrekonstruowana w 2005 roku, utrzymana w stylu góralskim, Pijalnia Wód Mineralnych. Znajdziemy tu liczną bazę noclegową o różnym standardzie: od kwater prywatnych czy agroturystyki przez pensjonaty, hotele na domach wczasowych i sanatoriach kończąc. Bogata i różnorodna jest także baza gastronomiczna, która oferuje nie tylko dania kuchni europejskiej, ale też regionalnej (szczególnie kuchni łemkowskiej i ukraińskiej).

alt

Do uzdrowiska biegnie tylko jedna droga, łącząca Ropę (przy krajowej 28), przez Klimkówkę, Uście Gorlickie i Hańczową do Wysowej – Zdroju.

alt

Poprawiony ( środa, 27 września 2017 18:14 )